■ Việt Nam tăng cường hệ thống sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc – Nâng cao năng lực ứng phó thực tế là yếu tố then chốt

Luật An toàn, vệ sinh lao động của Việt Nam quy định trách nhiệm của người sử dụng lao động trong việc xây dựng phương án xử lý sự cố, ứng cứu khẩn cấp và định kỳ tổ chức diễn tập. Đồng thời, người sử dụng lao động phải trang bị các phương tiện kỹ thuật và y tế cần thiết nhằm bảo đảm việc ứng cứu, sơ cứu kịp thời khi xảy ra sự cố hoặc tai nạn lao động.

Cụ thể, Điều 140 của Luật An toàn, vệ sinh lao động quy định về xử lý sự cố và ứng cứu khẩn cấp. Theo đó, người sử dụng lao động có trách nhiệm xây dựng phương án xử lý sự cố, ứng cứu khẩn cấp, định kỳ tổ chức diễn tập và trang bị phương tiện kỹ thuật, y tế để bảo đảm ứng cứu, sơ cứu kịp thời khi xảy ra sự cố hoặc tai nạn lao động.

Bên cạnh đó, Bộ Y tế đã ban hành các quy định liên quan đến công tác sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc. Thông tư 19/2016/TT-BYT quy định các nội dung liên quan đến tổ chức lực lượng sơ cứu, cấp cứu, trang thiết bị và công tác huấn luyện sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc.

Đặc biệt, ngày 21/02/2025, Bộ Y tế ban hành Quyết định 636/QĐ-BYT về việc ban hành “Tài liệu huấn luyện sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc”. Tài liệu này bao gồm các nguyên tắc và quy trình sơ cứu, cấp cứu tại hiện trường, kỹ thuật hồi sinh tim phổi (CPR) và các nội dung thực hành liên quan, qua đó cung cấp cơ sở cụ thể cho hoạt động đào tạo sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc.

■ 4–5 phút đầu tiên là “thời gian vàng” sau khi ngừng tim – Cần thực hành lặp lại để “cơ thể ghi nhớ”

Khi xảy ra ngừng tim, phản ứng nhanh chóng trong những phút đầu có ý nghĩa quyết định đối với khả năng sống sót của nạn nhân. Tài liệu huấn luyện mới nhất của Bộ Y tế cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tiến hành hồi sinh tim phổi ngay khi phát hiện tình trạng ngừng tuần hoàn. Người chứng kiến cần nhanh chóng bắt đầu CPR và sử dụng máy khử rung tim tự động (AED) càng sớm càng tốt. Đây là những bước quan trọng nhằm hạn chế nguy cơ tổn thương não và nâng cao khả năng sống sót của nạn nhân.

Vấn đề nằm ở khoảng cách giữa việc biết quy trình và khả năng thực hiện chính xác trong một tình huống khẩn cấp thực tế. Đối với người lớn, cần duy trì tần số ép tim từ 100–120 lần/phút và độ sâu ít nhất 5 cm, đồng thời bảo đảm vị trí ép tim chính xác.

Để có thể thực hiện các thao tác này một cách chính xác mà không do dự trong tình trạng căng thẳng cao độ, việc chỉ học lý thuyết là chưa đủ. Cần kết hợp đào tạo lý thuyết với thực hành mô phỏng lặp lại để người học có thể hình thành kỹ năng và phản ứng nhanh chóng trong tình huống thực tế.

■ Không chỉ nhân sự được phân công, mọi người tại nơi làm việc đều cần có kỹ năng ứng phó cơ bản

Theo các quy định liên quan của Bộ Y tế và tài liệu huấn luyện mới nhất, công tác đào tạo sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc không chỉ dành cho những người được phân công tham gia lực lượng sơ cứu, cấp cứu mà còn bao gồm người lao động theo phạm vi đào tạo được quy định. Tài liệu huấn luyện của Bộ Y tế cũng quy định nội dung đào tạo sơ cứu, cấp cứu dành cho người lao động và lực lượng sơ cứu, cấp cứu.

Điều này cho thấy khả năng ứng phó ban đầu không nên chỉ phụ thuộc vào một số ít nhân sự được phân công. Trên thực tế, ngừng tim có thể xảy ra vào thời điểm hoặc tại địa điểm mà người quản lý hoặc nhân sự phụ trách an toàn không có mặt. Vì vậy, người lao động cần được trang bị kiến thức và kỹ năng cơ bản để có thể nhanh chóng nhận biết tình huống và thực hiện các biện pháp ứng phó ban đầu phù hợp.

Đặc biệt, tại những nơi làm việc có lực lượng lao động đa dạng về quốc tịch, ngôn ngữ, cấp bậc và hình thức làm việc, phương pháp đào tạo trực quan và thực hành có thể giúp người học dễ dàng tiếp cận, hiểu và ghi nhớ các kỹ năng cần thiết.

Mở rộng đối tượng đào tạo trong toàn doanh nghiệp và duy trì cơ hội thực hành thường xuyên chính là một trong những cách để chuyển các quy định về an toàn thành năng lực ứng phó thực tế tại nơi làm việc.

■ Vietnam Safety tiên phong mở rộng cơ sở hạ tầng thực hành CPR với hệ thống phản hồi theo thời gian thực

Vietnam Safety đang thiết kế, thi công và cung cấp hệ thống mô phỏng CPR cùng không gian thực hành chuyên dụng tại trường học, cơ quan nhà nước và doanh nghiệp, nhằm tạo điều kiện để người học trực tiếp thực hành hồi sinh tim phổi.

Thông qua các thiết bị chuyên dụng có khả năng cung cấp dữ liệu phản hồi theo thời gian thực về vị trí, tốc độ và độ sâu ép tim, người học có thể kiểm tra mức độ chính xác của thao tác ngay trong quá trình thực hành. Qua đó, Vietnam Safety tập trung xây dựng môi trường đào tạo không chỉ chú trọng vào lý thuyết mà còn tạo điều kiện cho người học thực hành lặp lại và nâng cao kỹ năng.

Cơ sở hạ tầng này không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thiết bị mà còn hỗ trợ thiết kế không gian và bố trí quy trình vận hành phù hợp, giúp từng cơ quan, trường học và doanh nghiệp có thể duy trì hoạt động đào tạo thực hành định kỳ.

Trong thời gian qua, Vietnam Safety đã hợp tác với các cơ quan và tổ chức tại Việt Nam, trong đó có Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy, để triển khai các chương trình đào tạo an toàn phù hợp với nhu cầu thực tế. Trong thời gian tới, Vietnam Safety sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác với các cơ quan nhà nước và doanh nghiệp tại Việt Nam.

Đại diện Vietnam Safety cho biết: “Chỉ đào tạo lý thuyết là chưa đủ để có thể ứng phó ngay lập tức trong tình huống khẩn cấp. Chúng tôi sẽ tiếp tục mở rộng cơ sở hạ tầng đào tạo thực hành để mọi người có thể trực tiếp trải nghiệm và hình thành kỹ năng, qua đó góp phần nâng cao năng lực ứng phó thực tế của người lao động và xây dựng văn hóa an toàn tại nơi làm việc.”