Không chỉ trang bị thiết bị an toàn, cần chú trọng đào tạo khả năng hành động trong tình huống thực tế

- Năng lực ứng phó với sự cố an toàn không chỉ nằm ở việc trang bị thiết bị mà còn ở khả năng sử dụng thiết bị đúng cách trong tình huống thực tế

- Bộ Y tế Việt Nam ban hành tài liệu huấn luyện sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc vào năm 2025

- Vietnam Safety thúc đẩy xây dựng môi trường giáo dục an toàn theo phương pháp trải nghiệm, tạo điều kiện cho việc thực hành lặp lại

Khi nói đến an toàn tại nơi làm việc, những thiết bị thường được nhắc đến đầu tiên là mũ bảo hộ, phương tiện bảo vệ cá nhân, bình chữa cháy, túi sơ cứu và các thiết bị an toàn khác. Việc trang bị đầy đủ các thiết bị cần thiết để phòng ngừa tai nạn và hạn chế hậu quả là điều quan trọng.

Tuy nhiên, khi sự cố xảy ra, việc thiết bị đã có mặt tại hiện trường là chưa đủ. Điều quan trọng là người lao động có biết ai cần sử dụng, sử dụng khi nào và sử dụng như thế nào hay không, đồng thời có thể thực sự hành động trong tình huống khẩn cấp hay không.

Khi có người gặp tình trạng khẩn cấp, dù túi sơ cứu được đặt ngay gần đó nhưng nếu người sử dụng không biết cách sử dụng thì việc ứng phó hiệu quả vẫn khó được thực hiện. Tương tự, khi xảy ra cháy, dù bình chữa cháy đã được bố trí tại hiện trường nhưng nếu người sử dụng hoảng loạn và không thể sử dụng đúng cách thì hiệu quả của thiết bị cũng bị hạn chế.

Cuối cùng, bên cạnh thiết bị an toàn, yếu tố cần được trang bị chính là năng lực ứng phó của con người. Đây cũng là lý do việc đào tạo và thực hành thường xuyên để người lao động ghi nhớ cách xử lý trong các tình huống thực tế có ý nghĩa quan trọng..

■ Có thiết bị nhưng không biết cách hành động thì việc ứng phó vẫn có thể bị chậm trễ

Các sự cố tại nơi làm việc có thể xảy ra bất cứ lúc nào và ở bất kỳ đâu. Người lao động có thể bị thương trong quá trình làm việc, gặp tình trạng khẩn cấp đột ngột hoặc phải đối mặt với những tình huống như cháy, đòi hỏi phải ứng phó ngay lập tức.

Trong những tình huống như vậy, người có mặt đầu tiên tại hiện trường có thể không phải là nhân viên y tế chuyên nghiệp hay lực lượng cứu hộ. Trong nhiều trường hợp, đồng nghiệp hoặc người lao động ở gần hiện trường sẽ phải thực hiện các biện pháp ứng phó ban đầu.

Vì vậy, giáo dục an toàn không nên chỉ dừng lại ở việc giới thiệu các loại thiết bị và hướng dẫn cách sử dụng. Người lao động cần được trực tiếp sử dụng thiết bị trong các tình huống giả định và thực hành nhiều lần trình tự cần thực hiện khi sự cố xảy ra.

Đặc biệt, trong tình huống khẩn cấp, ngay cả những kiến thức đã được học cũng có thể khó được nhớ lại và áp dụng ngay lập tức. Việc thực hành thường xuyên giúp người lao động ghi nhớ trình tự ứng phó và có thể hỗ trợ họ phản ứng nhanh hơn ngay cả khi bị căng thẳng hoặc bối rối trong tình huống thực tế.

■ Việt Nam tiếp tục hoàn thiện hệ thống đào tạo và huấn luyện sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc

Tại Việt Nam, các quy định liên quan đến lực lượng, trang thiết bị và công tác đào tạo phục vụ sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc đã từng bước được xây dựng và hoàn thiện.

Liên quan đến nội dung này, ngày 21/02/2025, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định số 636/QĐ-BYT về việc ban hành “Tài liệu huấn luyện sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc”. Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký ban hành, đồng thời tài liệu kèm theo cung cấp các nội dung đào tạo và hướng dẫn thực hành sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc.

Tài liệu đề cập các nguyên tắc cơ bản về sơ cứu, cấp cứu tại nơi làm việc cùng nhiều phương pháp sơ cứu có thể áp dụng trong thực tế, trong đó có nội dung hướng dẫn và thực hành hồi sinh tim phổi (CPR). Tài liệu được xây dựng nhằm phục vụ công tác huấn luyện sơ cứu, cấp cứu cho người làm công tác y tế tại cơ sở sản xuất, kinh doanh, người lao động và các đối tượng liên quan.

Đáng chú ý, tài liệu hướng dẫn tần số ép tim ngoài lồng ngực từ 100 đến 120 lần/phút và độ lún ít nhất 5 cm, qua đó đưa ra những tiêu chí cụ thể để người học có thể thực hành kỹ thuật CPR một cách chính xác.

Điều này cho thấy trong công tác an toàn tại nơi làm việc, bên cạnh việc bảo đảm đầy đủ thiết bị, việc đào tạo và huấn luyện con người có khả năng ứng phó với các tình huống khẩn cấp cũng đóng vai trò quan trọng.

■ Nâng cao năng lực ứng phó thực tế thông qua thực hành lặp lại

Ngay cả khi đã có tài liệu đào tạo và các hướng dẫn cụ thể, điều đó cũng không đồng nghĩa với việc người lao động có thể lập tức ứng phó chính xác tại hiện trường. Bởi giữa việc biết những hành động cần thực hiện trong tình huống khẩn cấp và khả năng thực sự thực hiện các biện pháp cần thiết vẫn tồn tại khoảng cách.

Vì vậy, giáo dục an toàn không nên chỉ dừng lại ở việc giải thích và cung cấp tài liệu mà cần tạo môi trường để người học trực tiếp thực hành và lặp lại các thao tác cần thiết.

Ví dụ, trong đào tạo CPR, người học cần có cơ hội thực hành nhiều lần về vị trí ép tim, tần số và độ sâu của mỗi lần ép. Trong đào tạo sơ cứu, có thể áp dụng phương pháp mô phỏng tình huống thực tế, trong đó người học trực tiếp đánh giá tình trạng của nạn nhân và thực hành các bước ứng phó ban đầu.

Đặc biệt, việc sử dụng các thiết bị mô phỏng CPR có khả năng cung cấp phản hồi theo thời gian thực về vị trí, tần số và độ sâu ép tim có thể giúp người học kiểm tra động tác của mình và liên tục điều chỉnh những điểm còn thiếu chính xác.

Cuối cùng, điều quan trọng không phải là có trang bị đầy đủ thiết bị hay không, mà là liệu người sử dụng có thể sử dụng thiết bị đúng cách và chuyển thành hành động thực tế khi cần thiết hay không.

 

Thiết bị an toàn và đào tạo không phải là hai yếu tố tách rời mà cần được kết hợp để bảo đảm việc trang bị và huấn luyện có thể chuyển thành năng lực ứng phó thực tế khi sự cố xảy ra.

■ Vietnam Safety thúc đẩy xây dựng môi trường giáo dục an toàn theo phương pháp trải nghiệm

Vietnam Safety đang thúc đẩy xây dựng môi trường giáo dục an toàn theo phương pháp trải nghiệm, trong đó học viên có thể trực tiếp sử dụng các thiết bị an toàn và thực hành lặp lại trong điều kiện an toàn.

 

Các nội dung như mô phỏng CPR, thực hành sử dụng bình chữa cháy và thoát nạn khi xảy ra cháy sẽ được xây dựng phù hợp với từng nhóm đối tượng đào tạo và không gian tại trường học, doanh nghiệp và các cơ sở khác, qua đó tạo điều kiện cho việc đào tạo lặp lại dựa trên các tình huống thực tế.

 

Đại diện Vietnam Safety cho biết: “Bên cạnh việc trang bị thiết bị an toàn, điều quan trọng không kém là năng lực sử dụng thiết bị đúng cách khi cần thiết. Chúng tôi sẽ tiếp tục xây dựng cơ sở hạ tầng giáo dục an toàn phù hợp với điều kiện thực tế tại Việt Nam, qua đó giúp người học nâng cao năng lực ứng phó và có thể chủ động hành động ngay cả trong những tình huống khẩn cấp thông qua quá trình trải nghiệm và thực hành lặp lại.”